บ่อยครั้งที่ผู้ชมมอง ‘ฉากละคร’ เป็นเพียงพื้นหลังหรือเครื่องประดับที่ทำให้เวทีสมบูรณ์ แต่สำหรับผู้ที่อยู่เบื้องหลังงานสร้างสรรค์นี้ Set Design คือหัวใจสำคัญของการเล่าเรื่องที่ไม่ยิ่งหย่อนไปกว่าบทละคร หน้าที่ของ Set Designer ไม่ใช่แค่การสร้างฉากเลียนแบบความจริง หรือทำ Backdrop สวยๆ แต่คือการ "ออกแบบพื้นที่" ให้สอดประสานไปกับเรื่องราว
"สำหรับเรา Set Design คือการออกแบบพื้นที่ในโรงละครให้เล่าเรื่องไปด้วยกันกับบทละคร... มันอาจเป็นแค่เก้าอี้บนพื้นขาวล้วนที่ทำให้เกิดจินตนาการเชิงสัญลักษณ์ส่งเสริมบทละครก็ได้เช่นกัน
วันนี้จะพาไปรู้จักศาสตร์ของการออกแบบฉากละคร ผ่านประสบการณ์ของ คุณอ๋อ ภัทรธิดา ปัญญาแก้ว ศิษย์เก่าสถาปัตย์ที่บินลัดฟ้าไปตามหาเส้นทางการออกแบบฉากที่ Yale University ประเทศสหรัฐอเมริกา ตั้งแต่การเตรียมตัวเพื่อตามล่าความฝัน ไปจนถึงเบื้องหลังการเรียน เพื่อต่อยอดไปสู่การทำงานจริง
รวมผลงานออกแบบตลอด…
เคยไหมที่ได้กลิ่นข้าวสวยหลังหุงเสร็จแล้วย้อนคิดถึงบ้านเก่าในวัยเด็ก กลิ่นสบู่อาบน้ำที่ทำให้นึกถึงแม่ หรือแม้แต่กลิ่นผ้าผึ่งแดดที่ทำให้หวนนึกถึงเช้าวันเสาร์
ในภาษาฝรั่งเศสมีวลีที่ว่า ‘Madeleine de Proust’ ซึ่งกล่าวถึงการที่เราได้สัมผัสกลิ่นหรือรสชาติของสิ่งใดก็ตาม อันทำให้หวนคิดถึงความทรงจำในช่วงวัยหนึ่ง ดังนั้นจึงแปลว่ากลิ่นสามารถเชื่อมโยงมนุษย์กับความทรงจำและความรู้สึกนึกคิดได้โดยตรง
นำมาสู่การตั้งคำถามที่ว่า หากที่ผ่านมาเราใช้เพียงดวงตาเพ่งมองงานศิลปะจากระยะไกล ทั้งภาพในกรอบรูป หรือแม้แต่สิ่งของที่ถูกจัดวางในตู้กระจก แล้วจะเป็นอย่างไรหากเราจะใช้ ‘จมูก’ ดมกลิ่น เพื่อจมจ่อมไปกับผัสสะที่เกิดขึ้นภายใน เพราะ ’กลิ่น’ พาคนก้าวข้ามระยะห่างของการชมงานศิลป์ และหลอมรวมตัวตนของผู้ชมให้กลายเป็นส่วนหนึ่งของงานนั้น
Art of จึงจะพาทุกคนมารู้จักกับ Olfactory Art ศิลปะที่ไม่ใช่แค่ชม แต่ต้องดมด้วย
Olfactory Art คืออะไร?
Olfactory Art คือศิลปะที่ใช้…